Sáng nay mình mở app ChatGPT bản mới. Vừa vào, nó hiện một cái nút mời gọi tử tế: “Nhập công việc từ các ứng dụng AI khác — chuyển thiết lập, dự án, đoạn chat gần đây”, kèm đúng tên Claude Code và Claude Cowork, hai công cụ mình đang dùng để chạy cả bộ máy kinh doanh của mình.
Nói thật là mình khựng lại vài giây. Không phải vì cái nút đó hay ho gì, mà vì nó chạm đúng câu hỏi mình nghĩ anh chị chủ doanh nghiệp nào đang xài AI cũng gặp: cứ mỗi lần một hãng ra bản mới, mình có nên nhảy sang không?
Mình xin nói trước cho minh bạch: hệ thống của mình hiện chạy trên Claude — hàng chục “trợ lý AI” và quy trình tự động, gần 6.000 file tri thức mình tự lưu bằng văn bản. Nhưng bài này mình không viết để khen Claude hay chê ai. Mình viết để chia sẻ cách một người trong cuộc suy nghĩ trước cơn sốt nâng cấp, để anh chị tự quyết cho mình, chứ không phải nghe theo mình.
(Ghi chú thật: cái nút “nhập từ Claude” mình thấy sáng nay là trải nghiệm cá nhân của mình trên máy mình, mình chưa tìm được bản tin chính thức nào mô tả đúng nút đó. Nên mình kể như một chuyện mình gặp, không phải một tin đã kiểm chứng.)
Nửa năm qua, ba hãng lớn đã làm gì
Trước khi viết, mình dành hẳn một buổi tra lại tin mấy tháng gần đây cho chắc, vì lĩnh vực này thay đổi nhanh quá, nhớ theo trí nhớ là sai. Bức tranh chung: ba hãng đang rượt nhau sát nút, và ai cũng học của nhau.
OpenAI (ChatGPT). Đầu tháng 5, OpenAI ra GPT-5.5 Instant làm model mặc định mới, tập trung giảm chuyện “bịa” ở các lĩnh vực nhạy cảm như luật, y tế, tài chính (TechCrunch, 05/05/2026). Tháng 7, họ ra ChatGPT Work — một “trợ lý làm việc thay người dùng” nối nhiều ứng dụng, rẻ hơn và nhắm vào người không biết code (The New Stack, 09/07/2026; Allwork, 07/2026), rồi gộp mọi thứ vào một app “superapp” trên máy tính (PCWorld, 07/2026).
Google (Gemini). Cái mà nhiều người gọi lẫn là “Gemini Spark” là có thật. Tại sự kiện Google I/O ngày 19/05/2026, Google giới thiệu Gemini Spark — một trợ lý AI tự chạy nền 24/7. Điểm hay của nó: anh chị giao việc cho nó qua một địa chỉ email riêng, nó tự lấy dữ liệu từ Gmail, Docs, Sheets rồi tự làm việc trên máy ảo của Google, kể cả khi máy anh chị đã tắt (TechCrunch, 19/05/2026; blog.google). Sau đó Google bổ sung bản cho máy Mac và cho nó tự duyệt web trong Chrome (blog.google, 07/2026).
Anthropic (Claude). Ngày 24/07/2026, Anthropic ra Claude Opus 5, model mạnh nhất của họ, đọc được tài liệu rất dài trong một lần (Anthropic, 24/07/2026; Axios). Và ở chiều ngược với chuyện sáng nay của mình, Claude cũng có tính năng cho người dùng kéo lịch sử chat từ ChatGPT, Gemini, Copilot sang (PCWorld).
Nhìn ba cột này, anh chị thấy ngay: mỗi tháng lại có một “cái mới nhất”. Nếu cứ chạy theo, mình sẽ dành cả năm để dọn nhà từ hãng này sang hãng kia mà chẳng làm xong việc gì.
Câu hỏi đúng không phải “AI nào tốt nhất”
Mình từng mất thời gian cho câu hỏi “cái nào xịn nhất”. Giờ mình thấy nó vô nghĩa, vì thứ hạng đổi mỗi tháng. Tháng này hãng A dẫn, tháng sau hãng B vượt. Chạy theo bảng xếp hạng là tự làm khổ mình.
Điều mình đúc ra, sau khi đứng trước đúng cái nút mời chuyển sáng nay, gói gọn trong ba việc.
1. Giữ tài sản của mình ở dạng “mở”
Đây là điều quan trọng nhất. Tài sản thật của anh chị không nằm trong app nào cả — nó là dữ liệu: quy trình bán hàng, kịch bản chăm khách, hồ sơ khách hàng, các bài viết. Nếu anh chị để hết những thứ đó dưới dạng văn bản, file mình tự sở hữu (định dạng ai cũng đọc được, xuất ra được), thì đổi công cụ chỉ là chép qua chỗ mới. Không mất gì.
Ngược lại, nếu tài sản bị nhốt trong một app riêng của một hãng, ngày muốn đi anh chị mới thấy chân mình bị khoá. Giới làm nghề gọi đây là chuyện “khoá chân” (vendor lock-in), và họ cảnh báo nó không chỉ là chuyện kỹ thuật: một quy trình tinh chỉnh cho hãng này chưa chắc chạy đúng ở hãng khác, đổi hãng là làm lại công (Kong). Bản thân mình chọn giữ gần 6.000 file tri thức ở dạng văn bản chính vì lẽ đó — hôm nay có ai mời đi đâu, mình cũng mang cả kho theo được.
Có một tín hiệu vui: ngày 12/06/2026 Google công bố Open Knowledge Format — chuẩn để lưu tri thức cho AI đơn giản là một thư mục file văn bản, không lệ thuộc công cụ độc quyền (Mervin Praison, 06/2026). Cả ngành đang đi về hướng “dữ liệu là của người dùng”. Việc của anh chị chỉ là: trước khi gắn bó với công cụ nào, hỏi thẳng — tôi có xuất được toàn bộ dữ liệu của mình ra không?
2. Đừng chọn phe — hỏi “cái nào làm XONG việc thật của mình hôm nay”
Mình không quan tâm hãng nào quảng cáo hay hơn. Mình quan tâm việc thật của mình: viết bài, dựng trang bán hàng, trả lời khách, dựng báo cáo. Cách thử duy nhất đáng tin là lấy một việc thật đang làm rồi giao cho từng công cụ, xem cái nào ra kết quả dùng được ngay.
Công bằng mà nói, mỗi hãng mạnh một kiểu, và anh chị nên tận dụng đúng thế mạnh:
- ChatGPT phổ biến nhất, cộng đồng đông, tài liệu tiếng Việt nhiều, người mới dễ bắt đầu.
- Gemini mạnh nhất khi anh chị đã sống trong hệ Google — Gmail, Docs, Sheets — vì nó cắm thẳng vào đó (đổi lại, càng tiện thì càng dễ dính chặt vào Google).
- Claude là lựa chọn hiện tại của riêng mình cho việc dựng hệ thống, nhưng mình nói rõ: đó là lựa chọn hợp với cách làm của mình lúc này, không phải lời khuyên cho tất cả.
Người trong ngành cũng khuyên đừng dồn hết vào một hãng, mà nên dùng đúng công cụ cho đúng việc, để lỡ một hãng trục trặc thì cả guồng không đứng (AvePoint). Nhớ vụ ChatGPT sập trên toàn cầu hồi đầu 2025 chứ? Ai đặt hết trứng vào một giỏ hôm đó là đứng hình cả ngày.
3. Cạnh tranh giữa các hãng là chuyện LỢI cho mình
Đây là chỗ mình muốn anh chị thở ra một hơi cho nhẹ. Ba hãng rượt nhau nghe thì căng, nhưng với người dùng như mình lại là tin vui.
Cứ nhìn giá. Cả ba gói cá nhân giờ đều loanh quanh 20 USD/tháng: ChatGPT Plus 20 USD, Claude Pro 20 USD, Google AI Pro 19,99 USD (eWeek, 2026; MultipleChat). Giá đứng yên, còn năng lực mỗi bản một mạnh hơn. Nghĩa là mỗi tháng anh chị trả cùng số tiền mà nhận được nhiều hơn. Cái nút mời mình chuyển sáng nay, bản chất là họ đang cạnh tranh để giữ và giành người dùng — và mình là người được lợi từ cuộc đua đó.
Vậy nên không cần hoảng theo mỗi bản cập nhật. Bình tĩnh đứng yên, giữ tài sản cho gọn, và hưởng lợi.
Rút gọn cho anh chị chủ doanh nghiệp
Nếu chỉ giữ lại vài dòng để dán lên tường, thì đây:
- Giữ dữ liệu ở dạng file/văn bản mình sở hữu. Đó là bảo hiểm chống khoá chân. Đổi công cụ không mất gì.
- Thử bằng chính việc thật của mình, đừng nghe quảng cáo. Cái nào làm xong việc hôm nay thì dùng.
- Đừng dồn hết vào một hãng. Một cái chính, biết dùng thêm cái phụ cho đúng việc.
- Chi phí đổi thật nằm ở quy trình, không phải phí thuê bao. Cứ ghi quy trình của mình lại thành tài liệu rõ ràng — đó mới là thứ chuyển được và giữ được giá trị.
- Bình tĩnh với hype. Bảng xếp hạng đổi mỗi tháng; việc của anh chị thì không.
Cuối cùng, công cụ nào rồi cũng chỉ là công cụ. Người quyết định vẫn là anh chị. AI để phục vụ mình làm ăn tử tế hơn, nhanh hơn — chứ không phải để mình chạy theo nó.
Về tác giả — Lê Tấn Đào
Tôi là Lê Tấn Đào, cựu Chủ tịch BNI Rainbow và Đại sứ BNI BEST. Tôi đi lên từ chủ tiệm điện thoại chuyên kỹ thuật siêu vi, xây kênh YouTube Tấn Đào Mobile hơn 110.000 người đăng ký, lập BALAMY Agency, và phần lớn thời gian bây giờ tôi dành để giúp các anh chị chủ doanh nghiệp dựng hệ thống bán hàng tự động trên Internet — và ứng dụng AI vào việc đó một cách thực dụng, không chạy theo hype.
Nếu anh chị muốn đi từng bước cho vững, đây là lộ trình 3 bậc của tôi: