🎬 Tặng phần mềm CAS Edit Video Tự Động: 1 nút bấm dựng cả chục video, miễn phí, không tốn token · Tải ngay →

Lãi lỗ, biên lợi nhuận: bán bao nhiêu mới hoà vốn?

Ảnh bìa tạo bằng AI: Lê Tấn Đào bên dòng chữ Lãi lỗ biên lợi nhuận
Ảnh bìa tạo bằng AI từ ảnh chân dung thật của tác giả.

Một quán cà phê bán ly nước giá 45.000đ, nguyên liệu hết 15.000đ. Quán này là ví dụ minh hoạ trong bộ tài liệu của ô, mấy con số đều là số minh hoạ, còn phép tính thì bạn tự làm lại được trên tờ giấy. Bán tại quán, mỗi ly còn 30.000đ lãi góp, khoảng 66,7%. Bán qua app giao hàng thì trừ thêm phí nền tảng 25%, tức 11.250đ, cộng 2.000đ bao bì. Lãi góp còn 16.750đ, khoảng 37,2%.

Đơn app tăng, doanh thu tăng, chủ quán mừng. Cuối tháng cộng lại, lãi giảm. Trong ví dụ, quán đặt giá riêng trên app và đẩy combo mang về.

Ô 4.1 hỏi ba câu: tháng trước lãi hay lỗ bao nhiêu, món nào đẻ ra lãi, và bán bao nhiêu mới hoà vốn?

Ba lớp lãi cần nhìn

Ô này mở đầu nhóm Quản lý tài chính trong bộ Bản đồ nhiệt 30 ô tôi soạn cho chủ doanh nghiệp, tổng hợp từ các khung quản trị gốc. Nó đo phần tiền còn lại sau khi trừ hết chi phí.

Lớp thứ nhất là lãi góp từng món: giá bán trừ chi phí trực tiếp, như vật tư, hoa hồng, phí cà thẻ, thù lao theo ca. Lớp thứ hai là lãi hoạt động: tổng lãi góp trừ chi phí cố định như mặt bằng, lương cố định, khấu hao. Lớp thứ ba là lãi ròng, sau khi trừ tiếp lãi vay và thuế.

Biên lợi nhuận là lãi chia cho doanh thu: 100 đồng bán ra giữ lại được mấy đồng. Doanh thu hoà vốn là mức bán tối thiểu mỗi tháng để khỏi lỗ.

Chiếc cân đĩa bằng đồng trên bàn gỗ, một bên là mấy hộp hàng nhỏ, một bên là ít đồng xu
Ảnh minh hoạ tạo bằng AI.

Dấu hiệu ô này đang nóng

Hỏi “tháng trước lãi bao nhiêu” thì chủ mở app ngân hàng xem số dư, hoặc trả lời “chắc cũng được”. Giá bán đặt theo đối thủ hoặc theo cảm giác, chưa từng trừ đủ chi phí. Doanh thu tăng mà cuối năm không dư thêm đồng nào. Hay kế hoạch ghi cả mục tiêu lợi nhuận lẫn biên lợi nhuận, nhân thử thì không khớp.

Nhiều chủ chỉ biết lãi lỗ khi cuối năm kế toán làm báo cáo thuế. Lúc đó đã quá muộn để sửa giá hay bỏ món lỗ. Chuyện quán kín bàn mà vẫn lỗ tôi từng viết cũng là một kiểu như vậy: đông khách chưa chắc đã có lãi.

Bán bao nhiêu mới hoà vốn

Công thức gọn: doanh thu hoà vốn bằng chi phí cố định chia cho tỷ lệ lãi góp bình quân. Với số minh hoạ trong tài liệu, chi phí cố định 400 triệu, tỷ lệ lãi góp 50%, thì mỗi tháng phải bán 800 triệu, tức khoảng 30,8 triệu mỗi ngày nếu làm 26 ngày.

Ví dụ minh hoạ thứ hai cho thấy cái bẫy rõ hơn. Một xưởng nội thất gỗ nhận đơn tủ bếp 60 triệu. Gỗ và phụ kiện 33 triệu, công thợ 9 triệu, vận chuyển lắp đặt 4 triệu, sửa lại và bảo hành bình quân 2 triệu. Lãi góp còn 12 triệu, tức 20%. Chi phí cố định của xưởng 150 triệu mỗi tháng, vậy phải có 12,5 đơn cỡ này mới hoà vốn. Chủ xưởng từng nghĩ đủ 10 đơn là có lãi. Thật ra đủ 10 đơn thì xưởng đang lỗ 30 triệu mỗi tháng. Trong ví dụ, xưởng chỉnh bảng giá và bớt hàng phải sửa lại.

Các bước tài liệu gợi ý, tôi gom lại:

  1. Gom số 3 tháng gần nhất từ phần mềm, sao kê và chứng từ. Thiếu số thì ghi tạm, tô vàng, đừng chờ hoàn hảo.
  2. Tính lãi góp từng món. Món chưa có số thật thì điền mức chi phí xấu nhất.
  3. Liệt kê chi phí cố định, kể cả lương của chính chủ. Không tính lương chủ thì lãi trên giấy bị thổi phồng.
  4. Tính lãi tháng và điểm hoà vốn, rồi quy ra số đơn mỗi ngày để cả đội cùng thấy.
  5. Xếp món đỏ, vàng, xanh theo tổng lãi góp và lãi góp mỗi giờ của nguồn lực đắt nhất (giờ thợ, giờ máy). Món đỏ thì sửa giá, sửa chi phí, hoặc thôi chủ động chào.

Bảng đóng trước ngày 10 tháng sau, khớp với sổ kế toán, và mỗi tháng chọn ra một quyết định từ bảng.

Bạn đang tự dựng hệ thống bán hàng trên Internet?
Tôi có chỉ trọn cách làm trong mấy khoá của tôi: từ nội dung, thu khách, nuôi dưỡng cho tới chốt đơn, có AI gánh phần việc lặp đi lặp lại.

Xem các khoá học →

Thang 1–5 của ô 4.1

Mức 1: đoán lãi lỗ bằng số dư tài khoản hoặc cảm giác “tháng này đông khách”. Mức 2: biết doanh thu, lãi chỉ tính nhẩm hoặc cuối năm mới biết. Mức 3: có bảng lãi lỗ tháng đóng trước ngày 10, ít nhất ba tháng liền, có lãi góp món chính và doanh thu hoà vốn, nhưng chủ vẫn tự tổng hợp. Mức 4: kế toán hoặc quản lý tự đóng bảng, có ngưỡng cảnh báo khi biên giảm. Mức 5: mỗi cơ sở có bảng cùng một mẫu, giá và khuyến mãi đều quyết từ bảng.

Bốn cái sai rất dễ mắc

Nhìn doanh thu tưởng là lãi. Tháng nào cũng nên đọc dòng lãi ròng trước, doanh thu sau.

Quên lương của chủ. Đặt cho mình một mức lương theo thị trường rồi đưa vào chi phí cố định.

Chỉ nhìn phần trăm biên. Phải nhìn cả số tiền lãi góp và thời gian món đó chiếm thợ, chiếm máy.

Biến bảng quản trị thành một “sổ thứ hai” khác sổ kế toán. Bảng nội bộ phải khớp sổ, phần chênh phải giải thích được.

Không nhìn số thì ra sao, tôi có kể chuyện của chính mình trong video này: mười một năm tôi không nhìn số, và vì sao quay hoài mà không ra khách.

Video trên kênh YouTube Lê Tấn Đào Official: Mười Một Năm Tôi Không Nhìn Số: Vì Sao Quay Hoài Mà Không Ra Khách

Gốc của mấy ý này

Cách tách chi phí trực tiếp vào từng món để ra lãi góp, chi phí cố định để riêng một dòng, có gốc từ bài “What Did We Earn Last Month?” của J. N. Harris trên N.A.C.A. Bulletin ngày 15/01/1936, một bài sớm đề xuất tính giá theo chi phí trực tiếp.

Chỉ số lãi góp mỗi giờ là CAS phóng tác từ ý đo hiệu quả trên nguồn lực khan hiếm nhất trong The Goal của Eliyahu M. Goldratt và Jeff Cox (1984). Thang 1–5 là quy ước CAS, mượn ý năm bậc trưởng thành từ mô hình CMM của Watts Humphrey (1988, 1989), tiêu chí từng mức do CAS tự viết.

Nói cho rõ: bài này là gợi ý quản trị, không phải tư vấn tài chính hay thuế. Cách ghi sổ, khai thuế thì bạn hỏi kế toán và đối chiếu văn bản hiện hành. Làm bảng lãi lỗ cũng chẳng bảo đảm doanh nghiệp có lãi, nó chỉ cho bạn thấy sớm mình đang đứng ở đâu.

Đây là ô 4.1 trong chuỗi Bản đồ nhiệt 30 ô. Bài ngay trước là ô 3.4, dữ liệu, công nghệ: có bảng chỉ số tuần rồi thì số lãi lỗ mới có chỗ để nằm. Bạn tự chấm ô này tại cas.letandao.com.

Trong năm món bán chạy nhất của bạn, món nào lãi góp thấp nhất, bạn trả lời được ngay không? Nếu trả lời được, bạn ghi xuống phần bình luận cho tôi coi với.

CÁC KHOÁ HỌC CỦA TÔI

Mỗi khoá dựng một mảnh của hệ thống. Bạn thiếu mảnh nào thì học mảnh đó:

Chưa biết bắt đầu từ đâu? Đọc bài Học khoá nào trước?

Lê Tấn Đào

VỀ TÁC GIẢ
Lê Tấn Đào

Chủ tịch Chapter Rainbow NK11, Đại sứ BNI Vùng Hà Nội 06 với gần 3000 thành viên là chủ doanh nghiệp trong ngoài nước. Tôi đồng hành cùng người làm kinh doanh dựng hệ thống bán hàng tự động trên Internet: từ nội dung, thu khách, nuôi dưỡng cho tới chuyển đổi, có AI phụ mấy việc lặp đi lặp lại.

Hệ thống bán hàng tôi dựng giúp người làm ăn kéo thêm khách, mà kéo thêm chỉ đáng khi món bán ra còn lại lãi. Bán món lỗ thì càng đông càng mệt.

Muốn dựng hệ thống đó cho việc làm ăn của bạn?

Xem các khoá học của tôi →
hoặc đọc thêm tại letandao.com

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *